Het Festivalgevoel doet je al je festivals herbeleven

Opgelet: verplicht lees- en kijkvoer voor iedereen die wel eens met 50.000 man heeft meegebruld met zijn of haar favoriete band, brak als een tientje is wakker geworden in een bloedheet tentje of een buikschuiver in de modder heeft gemaakt. Hier is een boek bestemd voor iedereen die met veel plezier terugdenkt aan een verblijf op welk groter popfestival dan ook: Het Festivalgevoel. Een tour de force van een kleine 300 pagina’s, gemaakt door auteur Arne van Terphoven (1981) en fotograaf Isabella Rozendaal (1983).

Maar ook de nieuwsgierige die nog nooit op een groot festival als Pinkpop, Rock Werchter of Lowlands is geweest, kan zich vast inleven in de talrijke achtergrondverhalen en amusante of vreemde festivalbelevenissen van bezoekers en artiesten. En zodoende besmet raken met dat vreemde festivalvirus. Of zich toch walgend afwenden van die viesheid en Spartaanse omstandigheden, maar dat lijkt bijna uitgesloten, met zoveel liefde en zichtbare passie voor festivals als dit boek tot stand is gekomen. Dat moet wel aanstekelijk werken en een soort ‘hier moet ik ook eens heen’-idee geven.

Het mag al snel duidelijk zijn: Het Festivalgevoel als geheel gaat vele malen verder en dieper dan een losse verzameling anekdotes over live muziek, glorieuze optredens van duizenden bands, bizarre incidenten rond bands of modder, bier en tieten. Weliswaar staat het werk bol van van de verhalen, in tekst en in beeld, maar dan wel zo opgeschreven en samengesteld dat er één knap samengebald, prachtig vormgegeven document is ontstaan. De talrijke onderdeeltjes waaruit ‘het festivalgevoel’ bestaat, smelten op papier en al lezend als vanzelf samen tot dat grote geheel dat dit ongrijpbare gevoel is.

De solide basis van het boek wordt gevormd door vier headliners: de vier grote festivals in Nederland en België. Met dank aan de archieven omschrijft Van Terphoven bondig en zeer informatief de evolutie met ups en downs van ieder festival, vanaf het ontstaansjaar tot de huidige status. Al lezend en kijkend schieten tal van beroemde herinneringen weer te binnen: Shane MacGowan straalbezopen op Pinkpop 1995, Guns ‘n Roses op een compleet verregend Pukkelpop 2002, het massale sinasappelgevecht tijdens Lowlands 1996 of die keer dat R.E.M. op Rock Werchter in de stromende regen optrad. Ook de zwartste dag in de festivalgeschiedenis wordt niet vergeten: de dag dat er acht dodelijke slachtoffers vielen bij een optreden van Pearl Jam op Roskilde 2000. De Nederlandse dode, Frank Nouwens, krijgt een fraai eerbetoon, inclusief een woordje van Pearl Jam-gitarist Stone Gossard.

Maar ook nieuwe inzichten zijn er genoeg: niet alleen in 2005, maar ook in 1985 bleek Pinkpop al een soortgelijk rampjaar te beleven met magere acts en slechte bezoekcijfers. En ooit geweten dat koeien in de wei het eerste podium van Rock Torhout – ten tijde van dubbelfestival Torhout/Werchter – met de grond gelijk maakten? De geschiedenissen worden gevolgd door gesprekken met de festivaldirecteuren Jan Smeets (Pinkpop), Herman Schueremans (Rock Werchter), Eric van Eerdenburg (Lowlands) en Chokri Mahassine (Pukkelpop). Zo krijgt de lezer een uitstekende blik voorgeschoteld op de filosofie achter de organisatie.

Daarbij valt bij de Belgische festivals fraai op hoe belangrijk het plaatselijke verenigingsleven (RW) en de jongeren in het algemeen voor Pukkelpop van het meest cruciale belang zijn. Ook met acht podia met daarop meer dan 200 bands, blijven de jongeren  bijvoorbeeld de spil binnen het festivalbeleid van Pukkelpop. Sterker nog: Pukkelpop is nog altijd eigendom van diezelfde Humanistische Jongerenvereniging die het festival ooit begon.

Maar er valt nog veel meer te beleven in de ‘randprogrammering’ van het boek. Sterke verhalen en levendige herinneringen van artiesten of Nederlandse programmamakers bijvoorbeeld; onder meer Danko Jones, Junkie XL, Infadels en Placebo droegen bij. En hoe worden die megapodia op de grootste festivals nu eigenlijk in elkaar geschroefd? Wat is de geschiedenis van het roemruchte Dixie-toilet? Wat zijn de Tien Geboden van het Festival? Poncho’s, regen, de zon, modder, bakvissen, vriendschap, gras; al die onlosmakelijk met festivals verbonden zaken krijgen aandacht, soms ronduit schitterend ondersteund door de alleszeggende foto’s die Rozendaal de afgelopen jaren op de festivals maakte.

Al die foto’s zijn praktisch zonder uitzondering raak en vormen dat zo clichématige ‘feest der herkenning’ in het boek, het kloppende hart zelfs. Of ze nu het schuilen voor de regen onder een stuk plastic laten zien, het massaal klappen voor de band, de schoen in de nek bij het inmiddels verboden crowdsurfen of het haren wassen ‘s morgens, met z’n allen bij de tijdelijke kraantjes.

Misschien dat de festivalgeschiedenissen her en der wat smeuiïger opgeschreven hadden kunnen worden, maar dat is uiteindelijk slechts bijzaak. Want voor iedereen die meerdere keren op (verschillende) festivals is geweest en nog steeds maanden van tevoren kan uitkijken naar zo’n beestachtig weekend, biedt Het Festivalgevoel één groot brok frisse herkenning. Dus zonder dat je er na het lezen een soort ‘wist ik allemaal al’-gevoel overhoudt. De constante aanwezigheid van dat tegelijkertijd vage en toch herkenbare begrip ‘festivalgevoel’ tijdens het lezen van de verhalen en het bekijken van de foto’s, dat is de absolute kracht van dit boek. En zodoende een must voor iedereen die zich festivalganger durft te noemen.

Het Festivalgevoel is online te bestellen.

Lees ook:Het Festivalgevoel gevangen in boekvorm
Lees ook:Festivalsprokkels: Roskilde (DK) en Haldern Pop (DE)
Lees ook:Vroege vogels kopen zaterdag hun Lowlands-kaartje
Lees ook:Reading/Leeds: Smashing Pumpkins, Arcade Fire, NIN
Lees ook:U bent klaar voor de grote festivals… + nieuwe poll

Heb jij Alternative.Blog nog steeds niet toegevoegd aan je Google homepage of Reader? Klik hier!