Into The Great Wide Open: Emiliana Torrini ‘wint’ van Lykke Li

Ook al is geen enkele ware festivalganger écht bang voor een buitje, dat zaterdag na alweer een spookachtige nacht vol storm en regen de zon definitief doorbreekt, is voor iedere bezoeker van Into The Great Wide Open op Vlieland een verademing. Dat is buiten op het festivalterrein op en rond camping Stortemelk een stuk lekkerder wakker worden, al dan niet in gezelschap van de stemmen van zangeressen Lea uit Nijmegen en de IJslandse Lay Low, zo werd zaterdag al genoteerd. De zaterdag is veruit de langste en volste festivaldag van Into The Great Wide Open op Vlieland, met veel bandjes op de twee belangrijkste podia die stuk voor stuk zeggen het oprecht bijzonder te vinden om op het mooie eiland te zijn. Daarnaast volop activiteiten voor de circa 400 kinderen op het festival, kunst in het bos, meerdere intieme sets van Amsterdamse band Coparck bij een schuur – nieuwe plaat onderweg – en later op de avond een sfeervol kampvuur op het strand.

Dankzij het doorbreken van de zon is de sfeer nu echt helemaal goed op het grote veld van Into The Great Wide Open, wellicht precies op de manier zoals de organisatie het voor ogen had. Het troosteloze beeld van de avond ervoor, met lege tafels en bibberende mensen in regenkleding, is nergens meer te bekennen. Eindelijk lopen de terrasjes bij de mobiele eettentjes vol (tapas, taco’s, pannenkoeken, oesters, curry’s, etc.) en is het heerlijk relaxen op het Vlielandse gras.

Veel met nadruk mooie, in zekere zin ‘smaakvolle’ muziek staat er op het programma, in de vroege zaterdagmiddag te beginnen met het Zweedse Loney Dear. Frontman Emil Svanängen vertelt dat hij nog niet helemaal bekomen is van de ruige watertaxirit naar het eiland – “ik hoop dat we dat nooit meer hoeven te doen.” Zou dat de reden zijn dat Loney Dear ondanks genoeg mooie liedjes op het repertoire niet helemaal bij de les lijkt? In een kortere set als gepland worden enkele oudere en nieuwere nummers van laatste plaat Dear John op het hoofdpodium gespeeld. Daarbij valt net als op Motel Mozaïque eerder dit jaar op dat de groep tegenwoordig leunt op een voor zulke in aanleg subtiele liedjes erg log en dichtgesmeerd geluid, waarin het amper mogelijk is om naar adem te happen. Op de hardere momenten – laat de drummer voor deze nummers toch zachter slaan – is de hoge stem van Emil amper te horen. En kan die lelijke elektronica alsjeblieft met de vuilnisman mee? Blijven over enkele onverwoestbaar fraaie melodieën goed voor een brokje in de keel en meezingmomenten die erg passen op dit knusse festival, maar een subtieler Loney Dear smaakte tot voor kort stukken beter.

In de sectie rustiger popmuziek past in wezen alles op Into The Great Wide Open, dus waarom ook niet de temperamentvolle Franse (en soms Engelstalige) chansons van Françoiz Breut? Aanvankelijk zingt de bijna 40-jarige zangeres met zwoele stem en twee begeleiders op gitaar en drums voor anderhalve man en een paardenkop in De Bolder, het podium van camping Stortemelk. Maar die loopt toch langzaam vol voor die zwaar aanlokkelijke, zwoele stem als van een Sirene, omlijst door vrij grillige gitaar- en drumpatronen en samples afkomstig van live afgespeelde LP’s. Geen brave, traditionele Franse chansons dus, maar bondige liederen met weerhaken. De ‘merci’s’ van Breut doen spontaan harten breken. Fraaie verrassing. Waarom het niet heel druk was bij mevrouw: Excelsior-klanten Maurits Westerik en Anne Soldaat trokken een vol Bolder-café met eigen nummers en hun cover van Tom Petty’s Into The Great Wide Open, waar het festival naar vernoemd is.

Het nieuws kwam vorige week als een donderslag bij heldere hemel: juist in zo’n productief jaar stopt gevierde Nederlandse gitaarband Johan ermee. En dan is de set op het veld van Into The Great Wide Open op slag het allerlaatste festivaloptreden van de band; komende maanden wordt nog één keer de zalen aangedaan. Nieuwe liedjes van frontman Jacco de Greeuw zullen we mogelijk echt missen, als hij daadwerkelijk helemaal mocht stoppen met muziek maken. Maar Johan op het podium? Toegegeven: het is nooit een écht sprankelende, opwindende liveband geweest. De mooie liedjes worden ook op Vlieland door de bezetting sinds 2006 weer keurig uitgevoerd, maar van een beetje venijn of ware sprankeling en bezieling is op Vlieland geen sprake. Eigenlijk is dat bij de optredens van Johan zelden zo geweest; nu vind je dat vast niet meer vanwege het einde van de band in het verschiet. Blijft over: een overzicht in een uurtje van de nummers waarmee Johan ons zoal verblijd heeft, en heus, dat zijn er veel, van Tumble and Fall (toch een kippenvelmomentje) tot Everybody Knows en van Day Is Done naar het fraaie, nieuwe slotstuk Why Don’t We, vooralsnog het laatste liedje van Johan.

It’s Not Funny Anymore is een ander liedje van Johan, dat zaterdag niet werd gespeeld. Het is een wat omslachtig bruggetje in dit verslag naar de vraag of Engelse, zelfbenoemde punkband Art Brut na vier jaar en drie platen nog grappig is. Het verrassende antwoord is dankzij gortdroge anti-zanger Eddie Argos een volmondig ‘ja’. Ooit opgericht als geintje met het idee dat iedere boerenlul een bandje kan beginnen, is het vijftal op Into The Great Wide Open een behoorlijk hecht, hard en strak spelende band, met Argos als humoristisch middenpunt. Uiteindelijk gaat het hele veld voor de bijl voor oudere ‘hits’ als Emily Kane en Formed A Band. Zelfs nieuwe nummers met grappige teksten van Art Brut vs. Satan – die waarschijnlijk bijna niemand in het publiek kende – krijgen de vuisten in de lucht. Net als de boodschap van Argos: “Ik wil verdomme weer CD’s in platenzaken zien, in plaats van videogames.” Hear, hear! Waar we het eigenlijk niet mee eens zijn, maar toch leuk bedacht: “Laten we met z’n allen morgen naar het vaste land zwemmen om kunst te bekijken!” Nooit gedacht dat het toch niet waanzinnig populaire Art Brut – leek de beste tijd te hebben gehad – zoveel potten zou breken op dit festival.

Ook nooit gedacht: dat een muzikaal eerbetoon aan de Amerikaanse verzamelaar van volksmuziek Alan Lomax (1915 – 2002) zo zielloos en viezig keurig kon uitpakken. Toch krijgt het Antwerpse gezelschap The Golden Glows dit voor elkaar in een matig gevulde zaal van De Bolder: voorop staan een heer in pak en twee dames in galajurken, die loepzuiver meerstemmig zeventig tot tachtig jaar oude blues- en gospel traditionals van Amerikaanse makelij brengen. Voorbeeldig gezongen hoor, daar niet van, maar een toefje rauwheid of inleving in die oude tijd is compleet afwezig in deze steriele confectieuitvoeringen. Een getergde bluesneger uit Mississippi met de bagger nog onder z’n nagels na veertien uur werken in de katoenvelden, in de wetenschap dat hij die mooie vrouw aan de overkant van de rivier never nooit niet zal krijgen: die pijn zouden we willen horen. Blues zonder kwelling is geen blues. Gospel zonder geloof is geen gospel. Goed bedoeld, maar een fikse misser.

Geen misser, maar ronduit een gouden greep van de organisatie is het laten inschepen van de IJslandse Emiliana Torrini met band naar Vlieland. Zij is met gemak de meest innemende podiumpersoonlijkheid van de dag en trekt de meeste mensen naar het podium met haar stuk voor stuk mooie liedjes en op een fijne manier aandoenlijke verhaaltjes tussendoor. Zelf is ze afkomstig van een eiland, dus voelt ze zich als geen ander als een vis in het water op deze plek op de Wadden – ‘what a beautiful place!’ Een en ander kan niet verhullen dat de liedjes van Torrini wel vrij saai voortkabbelen, hoe netjes gearrangeerd en keurig gespeeld ook. Gelukkig is daar opzwepend hitje Jungle Drum en het donkere slotstuk Gun, waarin Torrini en band zowaar toch nog even werkelijk bezweren, op een dreigende manier. De meeste toeschouwers zijn dan allang betoverd door deze charmante verschijning.

Misschien had zij wel de afsluiter van de zaterdag moeten zijn, en niet de Zweedse Lykke Li die een jaar na haar debuut Youth Novels niet erg goed lijkt te weten wat ze nu eigenlijk op het podium wil. Lieve liedjes brengen, al mysterieus heen en weer zwalkend in een zwart gewaad? Dat zou leuk, lieflijk en sympathiek zijn. Of toch de arrogante bitch uithangen, een popster willen zijn die het publiek poogt op te zwepen met haar dansbare pop, met een zo verveeld mogelijk klinkende praatstem tussen de liedjes door? Li zoekt het kortom vooral in de tweede categorie, wat na een spannend begin van de set met Dance Dance Dance in het donker al heel snel begint te irriteren. Want Lykke Li is nog lang geen ster, en wordt dat op deze erg gemaakte, geforceerde manier ook niet.

“Are you awake?” vraagt ze drie keer onverschillig aan het toch juichende publiek, terwijl mevrouw zelf half lijkt te slapen, na een reeks vlakkere midtempo nummers van haar plaat. Vrij sober aangeklede liedjes zijn het uiteindelijk, gespeeld door drie begeleiders, die helemaal niet vragen om de gelikte show die Li duidelijk voor ogen heeft. Een show die totaal niet uit de verf komt. Een complete mislukking is het optreden van de Zweedse nog net niet, dankzij catchy hits Little Bit en Complaint Department die niet kapot kunnen, een eigen versie van Kings Of Leon’s Knocked Up en de fraaie, breekbare pianoballade Tonight aan het einde. Dán lijkt Lykke Li weer haar warme, wat kwetsbare zelf, ook als ze speels A Tribe Called Quests hiphopkraker Can I Kick It? covert. Dat is ze niet als ze op z’n Lil’ Wayne’s vraagt om ‘the motherfucking arms’ in de lucht te steken, maar wie weet vindt Li nog haar richting die wel lekker past.

Door de koele Lykke Li is er aan het einde van de avond dus verrassend genoeg wéér behoefte aan gluhwein; warmte kan verder worden gevonden op z’n typisch Into The Great Wide Open’s (nu al!): in een hete Bolder waar de bijna bejaarde DJ Derek zijn ska- en reggaehits draait. Of op het strand naast de camping, waar spontaan een groot, sfeerrijk kampvuur gebouwd is en waar muzikanten als Maurits Westerik (Gem), Maarten van Johan en Lea ‘s nachts liedjes spelen voor honderden toehoorders. Magische momenten door spontaniteit: dat dit op toekomstige edities van Into The Great Wide Open opnieuw ruim baan mag krijgen.

Reppen we nu al over aanstaande edities? Het publiek wil na deze dag wel, zoveel is al duidelijk. Er is nog een zondag te gaan op Vlieland, waarop we het meest uitkijken naar Alela Diane, Efterklang en afsluiter Red Snapper.

Een verslag van de afgelopen dagen zien in beeld en tweets? Als den donder naar de Into The Great Wide Open live-mashup! Ben je zelf ook geweest? In de comments lezen we graag hoe je weekend Vlieland is geweest.

Zie ook:
- Into The Great Wide Open, de zondag: tussen kunst en intieme pracht
- Vanaf Vlieland, vrijdag: The Veils en Múm doen kou en regen vergeten
- ‘I survived Into The Great Wide Open 2009!’

Lees ook:Alt.Blog op Vlie: Into The Great Wide Open is begonnen!
Lees ook:Into The Great Wide Open heeft de tijdschema’s paraat
Lees ook:Into The Great Wide Open boekt ook Efterklang en Kyteman’s Hiphop Orkest
Lees ook:El Pino & The Volunteers maakt nieuwe Vlieland-EP
Lees ook:Eerste acts Into The Great Wide Open 2010: Caribou, Wolf Parade, The Tallest Man On Earth

Heb jij Alternative.Blog nog steeds niet toegevoegd aan je Google homepage of Reader? Klik hier!